Savcı Teknik Mülakat Soruları

CMK'nın 160. maddesine göre Cumhuriyet savcısı, suç şüphesi öğrenildiğinde kamu davasını açmaya yeterli kanıların toplanması için soruşturma yapar. Bu kapsamda: şüpheliyi ve mağduru dinleme, tanık ve bilirkişi incelemesi yapma, arama ve el koyma kararı verme, iletişimin tespiti ve dinleme kararı verme, adli kontrol ve tutuklama talebinde bulunma yetkileri vardır. Savcı, soruşturma evresinin amacına uygun olarak delilleri toplar ve kovuşturmaya yer olup olmadığına karar verir.

Adli kontrol, tutuklama alternatifi olarak öngörülen tedbirler bütünüdür (CMK md. 109). İçerdiği tedbirler: yurt dışına çıkamama, belirli yerlere gitmeme veya gelme, belirli kişilerle görüşmeme, pasaport ve benzeri belgeleri teslim etme, belirli bir adreste ikamet etme, belirli sürelerde kolluğa başvurma, sağlık kurumuna yatma veya tedavi olma, silah bulundurmama ve gerektiğinde meslek veya sanatını icra etmeme. Adli kontrol, şüphelinin özgürlüğünü sınırlayarak hem soruşturmanın güvenliğini sağlar hem de tutuklamanın olumsuz etkilerini azaltır.

Örgütlü suçlar, TCK'nın 220. maddesinde düzenlenmiştir ve üç veya daha fazla kişinin suç işlemek amacıyla örgüt kurmasıdır. Savcı, bu tür suçlarda örgütün yapısını, faaliyetlerini ve üyelerini tespit etmekle yükümlüdür. Özel yetkili savcı, gizli soruşturma tekniklerini kullanabilir ve iletişimin dinlenmesi kararı verebilir. Ayrıca, örgüt üyeleri hakkında ağır cezalar talep edilir ve örgütün mal varlığına el konulabilir. Bu tür soruşturmalar, genellikle uzun süreli ve karmaşık deliller gerektirir.

İletişimin dinlenmesi ve tespiti, CMK'nın 135. maddesinde düzenlenmiştir ve ancak ağır cezayı gerektiren suçlarda uygulanabilir. Bu suçlar: kaçakçılık, uyuşturucu ticareti, cinsel dokunulmazlığa karşı suçlar, anayasal düzene karşı suçlar ve örgütlü suçlardır. Karar, sulh ceza hakimi tarafından verilir ve en fazla üç ay süreyle uygulanır. Bu süre, gerekirse uzatılabilir. Dinleme sonucunda elde edilen deliller, sadece bu soruşturma kapsamında kullanılabilir.

Tutuklama, şüpheli veya sanığın kaçmasından, delilleri yok etmesinden veya mağdurlara baskı yapmasından endişe edilmesi durumunda öngörülen en ağır koruma tedbiridir (CMK md. 100). Tutuklama şartları: kuvvetli suç şüphesi, kaçma şüphesi, delilleri karartma şüphesi veya mağdurlara baskı yapma şüphesi. Ayrıca, tutuklama orantılı olmalı ve diğer koruma tedbirleri yetersiz kalmalıdır. Tutuklama kararı, sulh ceza hakimi tarafından verilir ve en fazla altı ay süreyle uygulanabilir.

CMK, şüpheliye geniş haklar tanımıştır. Bunlar: isnat edilen suçlamayı öğrenme hakkı, susma hakkı, müdafi seçme ve isteme hakkı, yakınına haber verme hakkı, delillere erişim hakkı, ifade alındığında hazır bulundurma hakkı ve adli kontrol veya tutuklama talebine karşı itiraz hakkı. Ayrıca, yabancı uyruklu şüphelilerin konsolosluk yetkililerine haber verme hakkı vardır. Bu haklar, adil yargılanma ilkesinin bir gereğidir ve savcı tarafından gözetilir.

İddianame, kovuşturma evresinin başlamasını sağlayan önemli bir belgedir (CMK md. 170). İddianamede yer alması gerekenler: şüphelinin kimlik bilgileri, mağdurun kimlik bilgileri, suçun işlendiği yer ve zaman, suçun niteliği, deliller, şüphelinin savunması özeti ve uygulanacak kanun maddeleri. Ayrıca, iddianame, somut olaylarla ilgili olmalı ve soyut iddialar içermemelidir. İddianame, sulh ceza hakimi tarafından kabul edilirse kovuşturma evresi başlar.

Kovuşturma evresi, iddianamenin kabulüyle başlar ve hükümle sona erer. Savcı, bu aşamada kamu davasını temsil eder ve duruşmalara katılır. Savcı, delilleri sunar, tanıkları ve bilirkişileri dinler, sanığın savunmasını alır. Ayrıca, sanığın lehine ve aleyhine olan her şeyi gözetir. Duruşma sonunda, savcı mütalaa vererek sanığın cezalandırılmasını veya beraatını talep eder. Savcı, temyiz aşamasında da dava dosyasını temyiz mahkemesine sunar.

TCK'nın 43. maddesine göre, aynı suçun birden fazla kişiye karşı veya birden fazla kez işlenmesi zincirleme suç sayılır. Zincirleme suçta, her bir eylem için ayrı ceza verilmez, temel suçun cezası artırılarak verilir. Örneğin, bir kişinin farklı zamanlarda üç farklı kişiyi dolandırması zincirleme dolandırıcılık olarak kabul edilir. Savcı, zincirleme suç iddiasını ispat etmek için her bir eylemin aynı suç tipine girdiğini ve faillerin aynı olduğunu göstermelidir.

Çocuk koruma kanunu ve CMK'da çocuklar için özel hükümler vardır. Çocuk, 18 yaşını tamamlamamış kişidir. Çocuklar hakkında açılan davalarda: çocuk mahkemeleri görevlidir, ceza alt sınırı ve üst sınırı azaltılır, tutuklama çocuklar için son çare olarak kullanılır, çocukların çocuk evlerinde barınması sağlanır. Ayrıca, çocukların sosyal incelemesi yapılır ve çocukların üstün yararı gözetilir. Savcı, çocukların yaş ve gelişim düzeyini dikkate alarak soruşturma yürütür.